Malaysia là thị trường cung ứng hàng hóa lớn trong khu vực ASEAN với giá cả cạnh tranh và khoảng cách vận chuyển gần Việt Nam. Vì vậy, nhiều cá nhân và doanh nghiệp lựa chọn tự nhập hàng từ Malaysia để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, trên thực tế, việc tự thực hiện toàn bộ quy trình nhập khẩu tiềm ẩn nhiều rủi ro về pháp lý, chi phí và tiến độ, đặc biệt với những đơn vị chưa có nhiều kinh nghiệm.
Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết những rủi ro khi tự nhập hàng từ Malaysia để doanh nghiệp có cái nhìn toàn diện trước khi triển khai.
1. Rủi ro sai HS Code và áp sai thuế
HS Code là cơ sở để xác định thuế nhập khẩu, thuế VAT và chính sách quản lý hàng hóa. Khi tự nhập hàng từ Malaysia, nhiều doanh nghiệp gặp rủi ro:
- Áp sai HS Code do thiếu kinh nghiệm
- Bị truy thu thuế và phạt hành chính
- Kéo dài thời gian thông quan
Chỉ một sai sót nhỏ về HS Code cũng có thể khiến chi phí nhập khẩu tăng đáng kể.

2. Rủi ro thiếu hoặc sai chứng từ nhập khẩu
Bộ chứng từ nhập khẩu từ Malaysia thường gồm Invoice, Packing List, Bill of Lading và CO Form D (nếu có). Khi tự làm, doanh nghiệp dễ gặp các vấn đề:
- Thông tin trên chứng từ không thống nhất
- Thiếu chứng từ bắt buộc
- CO Form D không hợp lệ dẫn đến không được hưởng ưu đãi thuế
Điều này có thể khiến hàng bị giữ tại cảng hoặc phải chỉnh sửa nhiều lần.
3. Rủi ro không nắm rõ chính sách quản lý hàng hóa
Không phải mặt hàng nào cũng được nhập khẩu tự do. Một số mặt hàng từ Malaysia có thể thuộc diện:
- Kiểm tra chất lượng
- Kiểm dịch thực vật, động vật
- Công bố sản phẩm hoặc xin giấy phép nhập khẩu
Nếu không tìm hiểu kỹ trước khi nhập, doanh nghiệp có thể bị tạm dừng thông quan hoặc buộc tái xuất.
4. Rủi ro phát sinh chi phí ngoài dự kiến
Khi tự nhập hàng, nhiều chi phí không được tính toán trước như:
- Phí lưu container, lưu kho bãi
- Phí sửa tờ khai
- Phí kiểm hóa, kiểm tra bổ sung
Những chi phí này thường phát sinh khi thủ tục kéo dài hoặc khai báo sai ban đầu.

5. Rủi ro chậm tiến độ giao hàng
Việc thiếu kinh nghiệm trong việc theo dõi lịch tàu, lịch bay và xử lý chứng từ có thể dẫn đến:
- Hàng về trễ so với kế hoạch
- Ảnh hưởng tiến độ sản xuất, kinh doanh
- Mất uy tín với khách hàng hoặc đối tác
Đây là rủi ro thường gặp với các doanh nghiệp mới nhập khẩu từ Malaysia.
6. Rủi ro về pháp lý và xử phạt
Khai báo sai tên hàng, sai trị giá hoặc không tuân thủ quy định hải quan có thể dẫn đến:
- Bị xử phạt hành chính
- Bị đưa vào diện kiểm tra chặt các lô hàng sau
- Tăng mức độ rủi ro trong thông quan
Rủi ro pháp lý là yếu tố doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý khi tự nhập hàng.
7. Rủi ro khi không có phương án xử lý sự cố
Trong quá trình nhập khẩu, có thể phát sinh các tình huống như:
- Hàng bị phân luồng đỏ
- Chứng từ bị sai sót
- Chính sách nhập khẩu thay đổi đột ngột
Nếu không có kinh nghiệm và mối quan hệ nghiệp vụ, việc xử lý sự cố sẽ mất nhiều thời gian và chi phí.

8. Giải pháp hạn chế rủi ro khi nhập hàng từ Malaysia
Để hạn chế rủi ro, doanh nghiệp nên:
- Tìm hiểu kỹ chính sách nhập khẩu từng mặt hàng
- Chuẩn bị chứng từ đầy đủ và thống nhất
- Xác định đúng HS Code ngay từ đầu
- Làm việc với đơn vị logistics có kinh nghiệm tuyến Malaysia – Việt Nam
9. Lời kết
Tự nhập hàng từ Malaysia có thể giúp doanh nghiệp chủ động hơn nhưng cũng đi kèm nhiều rủi ro nếu thiếu kinh nghiệm. Việc hiểu rõ các rủi ro tiềm ẩn sẽ giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định phù hợp và lựa chọn giải pháp nhập khẩu an toàn, hiệu quả hơn trong dài hạn.
Bài viết phù hợp cho doanh nghiệp mới nhập khẩu, cá nhân kinh doanh và người làm logistics đang tìm hiểu tuyến Malaysia – Việt Nam.
Incoterms là gì? EXW, FOB, CIF khác nhau thế nào?
Giải Pháp Vận Chuyển Trọn Gói Cho Doanh Nghiệp

